Top

Mind over Madness

Ik geef toe: je moet een beetje gek in je hoofd zijn om op het heetste uur van de dag, midden op Times Square, yoga te gaan doen. De zon recht boven je hoofd, zodat er tussen de hoge gebouwen precies géén schaduw valt. Het asfalt trillend aan je voeten. De uitlaatgassen die zich bij elke inademing diep in je longen nestelen. De theaters die met hun knipperende neonreclames om klanten schreeuwen. De taxi’s die toeteren en de ambulances die met gillende sirenes langs je yogamatje rijden. Dit is Mind over Madness.

Het is de 10e keer dat Solstice gehouden wordt op Times Square. De hele dag worden verschillende yogalessen gegeven op het drukste punt van Manhattan. En daarbij draait het eigenlijk maar om één ding: kan je je concentratie bewaren in de heksenketel die Times Square heet? Inmiddels weet ik: ja, dat kan ik. Sterker nog: de natuurlijke hitte die de zon bracht, was een stuk aangenamer dan de bedompte hitte die in een gemiddeld Bikram lokaal hangt. Maar, dat kan ook komen omdat een licht briesje koelte bracht en er geen tapijt lag met de geur van oud zweet.

Bikram yoga wordt ook wel ‘hot yoga’ genoemd: de warmte zorgt voor een betere bloedsomloop, grotere flexibiliteit en voorkomt blessures. Zweten dus. En aangezien de meeste Bikram studio’s tapijt hebben liggen, ruikt het lokaal vaak wat bedompt – je zou ook kunnen zeggen dat het er stinkt. Toch ga ik al jaren elke week trouw naar mijn Bikram lessen. Natuurlijk omdat mijn lijf er soepeler en sterker van wordt, maar vooral omdat ik door Bikram geen last meer heb van mijn jaarlijkse voorhoofdsholteonsteking en chronische verkoudheid.

En dan is er natuurlijk nog het mentale aspect van de yoga, want Bikram is een 90 minuten durende ‘moving meditation’, zoals ze dat hier zo mooi zeggen. Je zet je geest in z’n vrij en voert alleen maar uit wat de yoga docenten je vertellen -zonder ook maar iets te denken. Dat lijkt simpel zat (immers het gaat niet om het resultaat -om hoe diep je in de houdingen komt- maar om de intentie, dus hoe hard je je best doet). Maar niet denken is zo ongeveer het moeilijkste wat er is. Zoals mijn leraar hier zegt: “It’s not easy to stay in the moment: the mind likes to wonder off to yesterday or tomorrow. The mind likes to judge and attach.” En dat is precies wat je niet wilt als je op één been staat te balanceren en al je spieren moet aanspannen. Bikram zegt dan ook dat yoga niet zo zeer draait om flexibiliteit, kracht en balans (die dingen bereik je vanzelf met de tijd, als je maar oefent), maar dat yoga om mentale zaken draait als geduld, vastberadenheid en vertrouwen.

Natuurlijk duurde het jaren voordat ik niet alleen rationeel begreep wat hij hiermee bedoelde, maar het ook daadwerkelijk zo ervoer als ik aan yoga deed. De les werd serieus een stuk makkelijker toen ik ophield met denken (“wat is het heet!”) of oordelen (“wat is er met me aan de hand?! Vorige keer kon ik nog gewoon met mijn voorhoofd op de grond in deze houding!”) of om me heen kijken (“wat heeft die man een raar broekje aan: dat kan echt niet!”) of plannen (“ik moet straks eerst boodschappen doen, want anders red ik het allemaal niet meer voordat ik naar dat concert ga”).

Een ander aspect van yoga is de adem, oftewel de levenskracht. Als je je adem vasthoudt, verkrampt je lijf. Als je snel gaat ademen, stuur je signalen naar je hersenen dat er een levensbedreigende situatie aan de hand is. Je adem is de levenskracht, de motor. Niet alleen in yoga, maar ook in het dagelijks leven en dus is het zaak om kalm te leren ademen, ook al gaat je hartslag omhoog. Gek genoeg had ik met dat aspect van yoga niet zoveel problemen en ademde ik me vanaf het begin al rustig door de 90 minuten zweten heen.

Goed, al die jaren oefening resulteerde erin dat ik me overgaf – daar op Times Square. En dat ik pas na de les doorhad hoeveel lawaai er in de lucht hing en dat toeristen puffend en zwetend over de dranghekken hingen om foto’s te maken van de 14.000 yogi’s en yogini’s die zich daar op dat asfalt in rare bochten wrongen en hun handen ophieven naar de zon. C., die in dezelfde Bikram studio yogaat als ik, had diezelfde ervaring vertelde ze. “Times Square zorgde voor lang niet zoveel afleiding als ik had gedacht. Het enige waar ik af en toe moeite mee had, was de zon. Als je een achteroverbuiging deed en ineens recht in de zon keek, werd je toch echt gedwongen je ogen dicht te doen en zie dan maar eens in die houding te blijven staan.” De vrouw naast mij had iets meer moeite met de les “I am on a bit of a yoga binch,” vertelde ze me voor de les begon “vanmorgen ben ik eerst naar de les geweest, voordat ik hier op Times Square kwam.” Halverwege de les rolde ze haar matje op en verdween ze achter de dranghekken in het publiek.

De bikram les op Times Square werd gegeven door Rajashree Choudbury: de vrouw van Bikram en iemand met een “belachelijk indrukwekkend aura,” zoals één van mijn yogaleraressen zei. Haar focus ligt vooral op de emotionele kant van yoga en hoe de houdingen je energie in balans trekken. Ze is ervan overtuigd dat yoga een positief effect heeft op ziekte, maar ook op de connectie tussen geest, lichaam en ziel en daarmee zorgt yoga voor een stralende gezondheid. “Hatha yoga wordt vaak vertaald als de samensmelting tussen de zon en de maan, te vergelijken met yin-yang uit de Chinese filosfie. En op zo’n dag als vandaag, waarop de zon hoog en heet aan de hemel staat, is het goed om daarbij stil te staan en dat te vieren.”

Soms, in mijn skeptische buien, vind ik Bikram yoga een soort van sekte, omdat het door de leerlingen bijna heilig verklaard wordt, zonder enige vorm van reserve. Maar op een dag als vandaag, waarop zoveel mensen met elkaar yoga doen, doet het me meer denken aan een marathon waarbij iedereen meelift op elkaars energie. Moe maar voldaan, zitten we zwetend in de metro met onze gratis yogamatjes en flesjes water op weg naar huis. We hadden het toch maar mooi even gedaan!

Wyke Potjer
Geen reacties

Plaats een reactie